اكنون به تشريح اين مطلب مىپردازيم : حضرت امام رضا عليه السلام و اقامهء برهان و دليل يكى از برنامه‌هاى عملى حضرت امام رضا عليه السلام در دوران امامت‌شان مناظره‌ها ، بحث‌ها و اقامهء دليل و برهان براى اثبات وجود خداوند و حقّانيّت آئين مقدّس اسلام و مكتب حياتبخش شيعه بوده است . آن حضرت با هر دانشمندى از دانشمندان بزرگ آن روزگار از هر نژاد و ملّتى كه بودند با زبان خود آن‌ها به بحث مىپرداختند و بدون اين‌كه نياز به مترجم باشد با بحث و استدلال به زبان خود آن‌ها ، بنيان عقايد آنان را بر مبناى فكرى و اعتقادى خود آن‌ها متزلزل نموده و ويران مىساختند . اين بحث‌ها كه با شركت افراد ديگر در مجلس بحث و مناظره انجام مىگرفت ، تأثير بسيار مهمّى در اثبات حقّ بودن مكتبِ حياتبخش شيعه داشت . بحث‌هاى حضرت امام رضا عليه السلام با دانشمندان بزرگ اديان ديگر و محكوم ساختن آنان و اعتراف خود آن‌ها به مغلوب شدنشان فراوان است ، ما نمونه‌اى از آن را در اينجا مىآوريم : روايت مفصّل و بسيار جالبى را محمّد بن فضل هاشمى نقل كرده است كه مختصر آن چنين است : يك روز قبل از وفات حضرت موسى بن جعفر عليهما السلام خدمت آن بزرگوار شرفياب شدم . حضرت فرمودند : چون من از دنيا رفتم ، اين امانت‌ها را به مدينه برسان و به فرزندم علىّ بن موسى الرضا عليهما السلام بده . و اوست حجّت خدا و صاحب امر امامت بعد از من . محمّد هاشمى گويد : چنان كه فرموده بود انجام دادم . به مدينه خدمت امام رضا عليه السلام رسيدم و امانت‌ها را به آن حضرت رساندم و عرض كردم : من به بصره مىروم و خبر